Wiedza & Doświadczenie
En

Polipy jamy nosa

Problemy z oddychaniem, ciągły katar, upośledzone rozpoznawania zapachów… Najczęściej za takie objawy odpowiedzialne są alergie lub przewlekłe zapalenia nosa i zatok przynosowych. Inną częstą przyczyną takich dolegliwości są polipy. Polipy są to łagodne, nienowotworowe zmiany rozwijające się w nosie i zatokach. Powstają w wyniku przewlekłego stanu zapalnego w obrębie nosa i zatok, jednak przyczyna występowania samego zapalenia nie zawsze jest rozpoznawana. Najczęściej dolegliwości związane z pojawianiem się polipów dotyczą osób po 40 roku życia. Również często występują one u dzieci i młodszych dorosłych cierpiących na astmę, przewlekłe zapalenia nosa i zatok, katar sienny, mukowiscydozę. Polipy zazwyczaj stopniowo powiększają się i jeżeli osiągną znaczne rozmiary, mogą utrudniać oddychanie i osłabiać węch, wywoływać ostre bóle głowy lub chrapanie, a w wyjątkowych wypadkach masywne polipy mogą nawet spowodować deformację twarzy. Polipy mogą występować pojedynczo lub tworzyć skupiska podobne do kiści winogron. Większość polipów ma miękką, galaretowatą strukturę i szaroblady kolor. Mniejsze zmiany nie powodują dolegliwości, ale większe zazwyczaj utrudniają oddychanie, a nawet mogą prowadzić do ciągłego oddychania przez otwarte usta, zwłaszcza u dzieci.

 

Innymi objawami występowania polipów są:

  • wydzielina z nosa,
  • uciążliwe stałe uczucie zapchanego nosa,
  • przewlekłe zapalenia zatok,
  • utrata lub osłabienie węchu,
  • ostre bóle głowy,
  • chrapanie i bezdechy obturacyjne.

 

Chociaż zwykle postrzegamy nasz nos w kategoriach wyłącznie estetycznych, jest on organem pełniącym bardzo ważną funkcję filtrowania, ogrzewania i nawilżania powietrza, którym oddychamy, oraz przekazywania impulsów zapachowych do mózgu. Tak naprawdę bez receptorów węchu nie byłoby również możliwe odczuwanie smaku spożywanych potraw, gdyż zdolność rozpoznawania smaku zależy w dużym stopniu od zdolności węchowych.

 

Jamy nosa od wewnątrz są wysłane grubą warstwą błony śluzowej – jej zadaniem jest filtrowanie i oczyszczanie powietrza z drobin brudu i bakterii, które następnie „wymiatane” są z jam nosa przy pomocy malutkich włosków zwanych rzęskami. W sytuacji, gdy powietrze, którym oddychamy, jest zimne albo suche, czułe tkanki w nosie obrzękają i zwężają obszar, przez który przepływa powietrze, aby je ogrzać i nawilżyć zanim dotrze do płuc. Polipy mogą utworzyć się w obrębie błony śluzowej nosa lub w zatokach. Polipów nie można nazwać chorobą, a raczej skutkiem ubocznym częstych stanów zapalnych, które są spowodowane alergiami, infekcjami wirusowymi lub bakteryjnymi, grzybicami. Częste infekcje wpływają na kondycję naczyń krwionośnych w błonie śluzowej, które stają się bardziej kruche i akumulują wodę w swoich komórkach. Z biegiem czasu te wypełnione wodą tkanki mogą rozrazstać się do dużych rozmiarów, powodując upośledzenie oddychania i inne dolegliwości.

 

 

Czynniki ryzyka powstawania polipów

 

Najbardziej zagrożone powstawaniem polipów są dzieci cierpiące na mukowiscydozę, a także dorośli uczuleni na grzyby. W grupie ryzyka znajdują się też astmatycy cierpiący na katar sienny lub przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa i zatok.

 

Inne czynniki ryzyka:

  • Nadwrażliwość na aspirynę: tzw. triada aspirynowa, polegająca na łącznym występowaniu alergii na aspirynę (kwas acetylosalicylowy), astmy oskrzelowej i polipów nosa. Osoby wykazujące nadwrażliwość na aspirynę są bardziej narażone na ryzyko powstawania polipów. Osoby wykazujące taką nadwrażliwość oraz cierpiące na astmę powinny unikać aspiryny, gdyż może ona powodować nagłe, gwałtowne zaburzenia oddychania. Wiele leków, w tym dostępnych bez recepty, zawiera aspirynę, zatem należy zachować ostrożność i dokładnie czytać załączone ulotki informacyjne.
  • Płeć: kobiety są bardziej narażone na powstawanie polipów niż mężczyźni.
  • Wiek: występowanie polipów jest bardziej prawdopodobne u osób po 40 roku życia niż u osób młodszych.